Nierynkowe redysponowanie mocy z odnawialnych źródeł energii jako wyzwanie dla elastyczności krajowego systemu elektroenergetycznego
Non-market redispatch of res as system flexibility challenge in Polish power grid
Jolanta Ziaja, Patrycja Poleszuk, Agnieszka Jachura
Streszczenie
W artykule przedstawiono aktualne wyzwania związane z funkcjonowaniem krajowego i europejskiego systemu
elektroenergetycznego w warunkach rosnącego udziału odnawialnych źródeł energii (OZE), ze szczególnym uwzględnieniem
nierynkowego redysponowania mocy oraz bezpieczeństwa pracy systemu. Przeanalizowano przypadek z dnia 13 kwietnia
2025 r. w Polsce, w którym doszło do rekordowego ograniczenia produkcji energii z instalacji fotowoltaicznych (PV), przy
jednoczesnym występowaniu ujemnych cen na rynku bilansującym. Zidentyfikowano przyczyny intensyfikacji zjawiska redysponowania,
w tym ograniczenia infrastrukturalne oraz niewystarczający rozwój elastyczności systemowej. Szczególną
uwagę poświęcono także analizie awarii systemu elektroenergetycznego (blackoutu) z 28 kwietnia 2025 r. na Półwyspie Iberyjskim,
w kontekście zasad działania ENTSO-E i synchronizacji europejskiej sieci przesyłowej. W artykule omówiono również
rolę bloków konwencjonalnych klasy 200 MWe w zwiększaniu odporności i elastyczności Krajowego Systemu Elektroenergetycznego
(KSE), na przykładzie Programu Bloki 200+. Praca ma charakter interdyscyplinarny i łączy analizę danych
operacyjnych z oceną strategiczną funkcjonowania systemu w transformacji energetycznej.
elektroenergetycznego w warunkach rosnącego udziału odnawialnych źródeł energii (OZE), ze szczególnym uwzględnieniem
nierynkowego redysponowania mocy oraz bezpieczeństwa pracy systemu. Przeanalizowano przypadek z dnia 13 kwietnia
2025 r. w Polsce, w którym doszło do rekordowego ograniczenia produkcji energii z instalacji fotowoltaicznych (PV), przy
jednoczesnym występowaniu ujemnych cen na rynku bilansującym. Zidentyfikowano przyczyny intensyfikacji zjawiska redysponowania,
w tym ograniczenia infrastrukturalne oraz niewystarczający rozwój elastyczności systemowej. Szczególną
uwagę poświęcono także analizie awarii systemu elektroenergetycznego (blackoutu) z 28 kwietnia 2025 r. na Półwyspie Iberyjskim,
w kontekście zasad działania ENTSO-E i synchronizacji europejskiej sieci przesyłowej. W artykule omówiono również
rolę bloków konwencjonalnych klasy 200 MWe w zwiększaniu odporności i elastyczności Krajowego Systemu Elektroenergetycznego
(KSE), na przykładzie Programu Bloki 200+. Praca ma charakter interdyscyplinarny i łączy analizę danych
operacyjnych z oceną strategiczną funkcjonowania systemu w transformacji energetycznej.